Kara umowna - jak ją skonstruować w umowie, aby była skuteczna?

Kara umowna to narzędzie prawne, które służy ochronie interesów stron umowy. Jest to kwota pieniężna ustalona w umowie, którą jedna strona zobowiązuje się zapłacić drugiej, jeśli nie wykona swoich zobowiązań lub zrobi to w sposób niewłaściwy.

Może dotyczyć tylko zobowiązań niepieniężnych - czyli takich, które nie polegają na zapłacie pieniędzy. Oznacza to, że nie możesz ustanowić w umowie zapis, ze wskutek opóźnienia przez drugą stronę umowy w płatności, będzie zobowiązana zapłacić karę umowną. Natomiast kara umowna może obejmować opóźnienia w wykonaniu prac czy nienależyte wykonanie umowy.

Na co zwrócić uwagę, aby zapis o karze umownej był skuteczny?

1. Podstawa do naliczania kary umownej

Umowa musi wskazywać naruszenie polegające na niewykonaniu lub nienależytym wykonaniu zobowiązania za które należna będzie kara umowna. Zapisy te powinny być precyzyjne.

2. Wysokość kary umownej

Kara umowna może być określona wprost jako konkretna kwota pieniężna lub w formie kryteriów pozwalających ją obliczyć. Takie kryteria mogą przyjmować różne formy, takie jak: ustalenie kary jako części ceny lub wynagrodzenia, w przypadku kary za opóźnienie określenie stawki dziennej lub podstawy do jej wyliczenia.

3. Termin zapłaty kary

Umowa powinna jasno określać, w jakim terminie kara musi zostać uregulowana. Może być określona w dniach albo w miesiącach. Ważne by zapisy w umowie jasno określały termin.

4. Sposób zapłaty kary

W umowie wprost winno być wskazane w jakiej formie kara umowna winna być uiszczona, czy przez potrącenie czy przez płatność na rachunek bankowy czy też w innej dopuszczalnej prawem formie.

5. Możliwość dochodzenia odszkodowania ponad wysokość kary umownej

Żądanie odszkodowania przekraczającego wysokość zastrzeżonej kary nie jest dopuszczalne, chyba że strony postanowią w umowie inaczej. Co to w praktyce oznacza? Możesz wprowadzić w umowie zapis pozwalający jednej lub obu stronom dochodzić odszkodowania przewyższającego wysokość kary umownej.

Kiedy zapis o karze umownej za odstąpienie od umowy będzie nieskuteczny?

W obrocie prawnym zapis o karze umownej za odstąpienie od umowy jest nieskuteczny. Samo odstąpienie od umowy jest prawem, które przysługuje stronie w określonych sytuacjach.

Checklista

Sprawdź w swojej umowie czy:

• kara umowna zabezpieczenia tylko niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania,
• wysokość kary umownej jest określona precyzyjnie (kwotowo albo procentowo),
• są zapisy, które precyzują kiedy kara umowna jest należna,
• wskazany jest sposób zapłaty kary umownej,
• kara umowna nie dotyczy zobowiązania pieniężnego.

Podsumowanie

Przy ustalaniu kary umownej w umowie warto pamiętać o wskazaniu jej górnej wysokości lub okresu, za jaki może być naliczana. Pamiętaj, że nie możesz naliczać kary umownej w nieskończoność.

Dobrze skonstruowana umowa z zastrzeżoną karą umowną to najlepsze zabezpieczenie dla Twojego biznesu. Chroni przed nieporozumieniami, daje przewagę w negocjacjach i pozwala działać spokojnie, wiedząc, że wszystkie ryzyka zostały przewidziane.

Jeśli będziesz potrzebować indywidualnej porady czy wyjaśnienia - zapraszam do kontaktu!